📰 Bulgaarse voetbalicoon Penev (80), bondscoach bij succesvol WK in 1994, overleden

https://nieuwsjunkies.nl/artikel/1sc4

🕡 18:37 | NOS Sport
🔸 #USA #Overleden #Coach #Bulgarije #Voetbal

𝗕𝘂𝗹𝗴𝗮𝗿𝗶𝗷𝗲 𝗿𝗼𝘂𝘄𝘁 𝗼𝗺 𝗼𝘃𝗲𝗿𝗹𝗲𝗱𝗲𝗻 𝗰𝗼𝗮𝗰𝗵 𝘃𝗮𝗻 𝗱𝗲 𝘁𝘄𝗶𝗻𝘁𝗶𝗴𝘀𝘁𝗲 𝗲𝗲𝘂𝘄 𝗣𝗲𝗻𝗲𝘃

SOFIA (ANP/RTR) - Dimitar Penev is op 80-jarige leeftijd overleden. De voormalige bondscoach van Bulgarije leidde zijn landenploeg in 1994 naar de halve finales van het WK.

https://www.rtl.nl/nieuws/sport/artikel/5550508/bulgarije-rouwt-om-overleden-coach-van-de-twintigste-eeuw-penev

#Bulgarije #coach #Penev

Bulgaren kunnen vanaf vandaag met de euro betalen. Het land is sinds middernacht lid van de #Eurozone en het 21e land dat de #euro als betaalmiddel invoert. #Bulgarije

https://www.nu.nl/economie/6381272/bulgarije-betaalt-vanaf-vandaag-met-de-euro.html

📰 Bulgarije betaalt vanaf vandaag ook met de euro

https://nieuwsjunkies.nl/artikel/1rVF

🕗 08:05 | NOS Nieuws
🔸 #Betaalmiddel #Bulgarije

📰 Regering Bulgarije stapt op onder druk van massale protesten

https://nieuwsjunkies.nl/artikel/1qdT

🕖 19:08 | NOS Nieuws
🔸 #Protest #Begroting #Bulgarije #Regering

𝗚𝗶𝗿𝗼 𝗱'𝗜𝘁𝗮𝗹𝗶𝗮 𝘃𝗼𝗼𝗿 𝗵𝗲𝘁 𝗲𝗲𝗿𝘀𝘁 𝘃𝗮𝗻 𝘀𝘁𝗮𝗿𝘁 𝗶𝗻 𝗕𝘂𝗹𝗴𝗮𝗿𝗶𝗷𝗲

ROME (ANP/AFP) - De Giro d'Italia start komend jaar in Bulgarije, waar de eerste drie etappes worden gereden. Dat meldt de organisatie RCS. Het is voor het eerst dat de wielerronde in het Oost-Europese land begint. Sinds 2010 zijn er zeven starts in het buitenland geweest.

https://www.rtl.nl/nieuws/sport/artikel/5541761/giro-ditalia-voor-het-eerst-van-start-bulgarije

#Giro #Italië #Bulgarije

Faits divers (43): alles dubbel

Alweer een aflevering in de onregelmatig verschijnende reeks faits divers, met deze keer: twee keer museumnieuws, twee keer leuk onderzoek, twee leuke websites, twee reizen en twee boeken.

Tweemaal museumnieuws

Het jaar is nog niet ten einde, maar ik denk niet dat we nog beter museumnieuws gaan krijgen dan dit: op zaterdag 13 december heropent Museum Dorestad (in Wijk bij Duurstede) zijn deuren. Ik ben al eens een kijkje wezen nemen. Uiteraard kan een klein museum in een niet al te rijke gemeente zich niet meten met het Louvre of het Vaticaan, maar dat laat onverlet dat het verleden van Dorestad voor Nederland belangrijk is. Hier vinden we immers de eerste echte sporen van een traditie die we onze eigen geschiedenis kunnen noemen.

Ik kan, ja moet, hierbij slagen om de arm maken: wie definieert het eigene? En ja, er zijn natuurlijk eerdere vondsten. Maar je kunt het ook anders bekijken: een eenentwintigste-eeuwse Nederlander die naar Dorestad zou kunnen reizen, zou hier de taal, religie en literatuur sneller herkennen dan in pakweg Romeins Utrecht. In die zin is dit “ons” verleden. Gaat dat zien.

Ander museumnieuws: de reizende Egypte-tentoonstelling van het Rijksmuseum van Oudheden is terug in Leiden. Ik ben er nog niet geweest – ik kan niet zo veel voor u werken als ik zou willen omdat ik eerst geld moet verdienen – maar het zal vast piekfijn in orde zijn.

Twee keer leuk onderzoek

Er is één oudheidkunde maar in meerdere disciplines. Interdisciplinariteit (begrip van elkaars methoden) is voor hedendaagse onderzoekers nogal eens wat te hoog gegrepen, terwijl multidisciplinariteit (elkaars conclusies lezen) doorgaans slechts een vinkje is bij een subsidieaanvraag. Toch is de ambitie tot samenwerking nog springlevend en dat levert leuke resultaten op, beide met betrekking tot de Bronstijd.

Het eerste betreft Tarhuntassa, een belangrijke Hittitische stad die ergens in het zuiden van het huidige Turkije moet hebben gelegen. Toen het Hittitische Rijk rond 1200 v.Chr. desintegreerde, werd Tarhuntassa de hoofdstad van een van de opvolgerrijken. De archeoblabla rept natuurlijk van “mysterious” en “long lost”, maar desondanks is dit interessant.

Tot nu toe was de speurtocht vooral gebaseerd op teksten, maar nu komt daar het laboratoriumonderzoek bij van de klei waarvan de vanuit Tarhuntassa verstuurde (kleitablet)brieven zijn vervaardigd. Uiteindelijk zullen ook wel LIDAR-beelden worden gebruikt. Het persbericht is een oninteressante litanie van oninteressante wetenschappernamen en oninteressante bedankjes, maar het onderzoek is dus wel interessant. De moeite van het in de gaten houden waard.

Het tweede leuke onderzoek is dat naar de fall out van de Thera, een vulkaan in de Egeïsche Zee die ergens op de grens van Midden- en Late Bronstijd ontplofte en een oeroude stad bedekte. Het uitgebraakte puin is op diverse plaatsen gevonden en er is wel geclaimd dat deze explosie sporen naliet in jaarringen en ijslaagjes. Dat is overigens ook weer tegengesproken: die sporen zouden behoren bij een andere vulkaanuitbarsting. Ik heb weleens over de problematiek geschreven.

Is de match tussen Thera en de jaarringen/ijslaagjes al omstreden, het wordt helemaal complex als we kijken naar de relatie met Egypte, waar puimsteen is gevonden dat aan deze uitbarsting wordt toegeschreven. Dat lijkt nu ouder te zijn dan werd gedacht. Ik kan niet beoordelen of de kwestie nu voorgoed uit de wereld is geholpen, maar het is fijn te zien dat diverse soorten onderzoek samenkomen.

Twee websites

Ik schrijf hier meestal over de oude wereld, maar dat maakt me niet blind voor andere onderwerpen. Ik vestig uw aandacht graag op de site over de Nederlandse geschiedenis die de Amerikaanse webmaster Bill Thayer onderhoudt. Als die naam een belletje doet rinkelen, dan klopt dat, want hij is ook de man die LacusCurtius maakte. In zijn website over Nederlandse geschiedenis is van alles te vinden, zoals teksten over de Nederlandse kolonie rond het huidige New York en – sinds kort – Clinton Weslagers Dutch Explorers, Traders and Settlers in the Delaware Valley 1609‑1664.

Ook vraag ik uw aandacht voor Vers Twee. Dat is de website van Theo Hakkert, die tot nog niet zo lang geleden columnist was in Tubantia. Vers Twee was eerst zijn persoonlijke blog, inmiddels bouwt hij de site uit tot het brede culturele online-platform dat we al zo lang nodig hebben. Een van de auteurs die er al publiceerde, is classicus Piet Gerbrandy, die vertelde over de recente uitgave van de brieven van Cicero.

(U hoeft niet verder te lezen.
De rest van deze Faits Divers is reclame.)

(Reclame) Twee reizen

Omdat ik, zoals gezegd, niet zoveel kan werken als ik zou willen, maar eerst geld moet verdienen, organiseer ik in het voorjaar twee reizen. De ene is naar Bulgarije en Roemenië en concentreert zich op de Thraciërs, Romeinen en het middeleeuwse verleden. Als u belangstelling hebt, kunt u uw naam hier opgeven en dan krijgt u informatie toegestuurd. De andere reis voert langs Keltische (en nog wat andere) locaties in Duitsland, Zwitserland en Frankrijk. Als u uw naam daar achterlaat, krijgt u informatie.

(Reclame) Twee boeken over Libanon

Ik schreef twee boeken over Libanon: het ene maakte ik met Hein van Dolen en ging over Filon van Byblos, en u bestelt het daar; het andere is een algemene geschiedenis en u bestelt het daar. Maar wat ik vooral leuk vind, is dat Hein en ik op donderdag 20 november een presentatie over die boeken verzorgen in Boekhandel Van Rossum aan de Beethovenstraat 30-32 in Amsterdam (tramlijn 5, halte Gerrit v/d Veenstraat). Het wordt een leuke bijeenkomst en aanmelden is aangeraden.

#BillThayer #Bulgarije #Dorestad #FaitsDivers #Hittieten #interdisciplinariteit #multidisciplinariteit #Tarhuntassa #Thera #VersTwee #website

🗳️ Het dubbeldikke nummer van @DeGroene is gewijd aan de 'verraderlijke lokroep van het midden'. Mijn stuk over hoe in #Bulgarije, waar "links" en "rechts" problematisch is, een nieuwe beweging de macht probeert te grijpen van de gevestigde, corrupte orde. https://www.groene.nl/artikel/de-bulgaarse-hervormers-ruiken-de-macht

𝗚𝗶𝗿𝗼 𝗱'𝗜𝘁𝗮𝗹𝗶𝗮 𝗯𝗲𝗴𝗶𝗻𝘁 𝘃𝗼𝗹𝗴𝗲𝗻𝗱 𝗷𝗮𝗮𝗿 𝗶𝗻 𝗕𝘂𝗹𝗴𝗮𝗿𝗶𝗷𝗲

De Giro d'Italia gaat in 2026 van start in Bulgarije. Dat heeft de minister van Toerisme Miroslav Borshosh bekendgemaakt tijdens een persconferentie met zijn collega van Sport Ivan Peshev. Zij kregen van de regering toestemming de onderhandelingen met Giro-organisator RCS af te ronden.

https://www.rtl.nl/nieuws/sport/artikel/5522038/giro-ditalia-begint-volgend-jaar-bulgarije

#Giro #Italië #Bulgarije

De euro heeft zich als munt al ruim bewezen
Meer dan twintig jaar actief in de handel
Daarmee ga je niet snel aan de wandel
Maar er zijn nog veel Bulgaren die hem vrezen

#eurozone #bulgarije

De ruiters van de Donau

Een tijdje geleden vroeg ik uw hulp bij het identificeren van de voorstelling op een loden schijfje. Ik kreeg leuke reacties, die wezen naar een Romeinse cultus die vooral bekend is uit Moesia, dat wil zeggen het gebied van de Beneden-Donau. En toen u mij eenmaal op dat spoor had gezet, herinnerde ik me ineens dat ik meer van zulke loden afbeeldingen had gezien.

De ruiters van de Donau

Het gaat bij deze ruiters van de Donau steeds om loden plaatjes, waarop altijd een feestmaal is te zien met vis op het menu. De meeste afbeeldingen zijn, zoals de bovenstaande, vierkant, maar er zijn ook een paar ronde schijven gevonden zoals die waarover ik uw hulp vroeg.

Op de vierkante plaatjes is het geheel omlijst met architectuurfragmenten: links en rechts pilaren, bovenaan een boog. Zo heeft het geheel de vorm van een nis, wat in de Oudheid een gebruikelijke manier was om de goddelijke aanwezigheid af te beelden – denk aan onze eigen Nehalennia’s. De afbeelding bestaat meestal uit vier registers, met bovenaan de zonnegod in zijn vierspan.

In het tweede register komen van weerszijden twee ruiters aanrijden, naar een godin toe, die middenin staat. Op de Dacië-expositie in Tongeren stelde men die godin gelijk aan Hygeia, maar ik heb ook gelezen dat ze Nemesis, de Syrische godin Atargatis, Hekate, de Keltische Epona of de Maan voorstelt. De gelijkstelling van de twee ruiters aan de Indo-Europese goddelijke Tweelingen ligt voor de hand – en omdat er vaak ook sterren zijn afgebeeld, durf ik dat ook wel als zekerheid aan te nemen. Het is echter tevens mogelijk een verband te leggen met een oeroude heldencultus uit Thracië, waar al eeuwen vóór de aankomst van de Romeinse troepen een soortgelijke ruiter werd vereerd. Het een sluit het ander niet uit.

Het derde register toont de vismaaltijd, en in het onderste register staan wat losse voorwerpen afbeeld, zoals een haan, een leeuw, een slang en een beker. Helaas ontbreken inscripties, wat de interpretatie lastig maakt, maar die vier voorwerpen zouden kunnen corresponderen met de vier elementen: een haan in de lucht, de leeuw met zijn vurige temperament, de slang kruipt op aarde en de beker bevat water. Maar vaak is er ook nog een tafel afgebeeld, en ik weet niet of dat staat voor de ether, het kosmische vijfde element.

Wat zou het zijn?

Vermoedelijk is dat te vergezocht. Het probleem is: wij weten simpelweg niet wat voor de aanhangers van deze cultus meteen duidelijk moet zijn geweest. Ik weet ook niet of de elementen die ik zojuist opsomde, de belangrijkste zijn. De drie bij dit blogje afgebeelde plaatjes tonen meer figuren, terwijl op het schijfje dat de aanleiding was om me erin te verdiepen, de zonnegod ontbreekt.

We moeten het doen met de afbeeldingen. Dat is niet heel anders dan met de reliëfs uit de Mithras-cultus, die vermoedelijk een astrologische betekenis hebben, al zijn er vanouds ook geleerden die er een mythe in herkennen. En misschien is onze aanname dat de loden plaatjes één betekenis hebben, wel onjuist, en hebben diverse mensen aan hetzelfde type afbeelding verschillende uitleg gegeven.

Ook al begrijpen we weinig van de afbeelding zelf, we weten toch wel iets meer. Het zijn vrijwel zeker votiefgiften geweest, dus geschenken aan de goden nadat die iemand evident ergens bij hadden geholpen. In elk geval dateren ze vrijwel allemaal uit de periode tussen pakweg 150 en 350 na Chr. De einddatum suggereert dat de cultus ten einde kwam door de opkomst van het christendom. Verder zijn de plaatjes vrijwel allemaal gevonden in Roemenië, Bulgarije, Servië en oostelijk Kroatië. Anders gezegd: aan de Donau-limes. Misschien was dit een militaire cultus, misschien een cultus van de cavaleristen. Tegelijk: de meeste plaatjes zijn in civiele nederzettingen gevonden.

Kortom, we weten het weer eens niet. Het blijft immers oudheidkunde, de wetenschap van de dataschaarste. En in dit specifieke geval valt toe te voegen dat geen enkele antieke cultus te begrijpen valt aan de hand van uitsluitend afbeeldingen – je hebt altijd teksten nodig.

#BenedenDonauLimes #Bulgarije #Dacië #Kroatië #Moesia #nis #Roemenië #ruitersVanDeDonau #Servië #Thracië #Tweelingen #vierElementen #votiefgift

#Vakantie Dagaanbieding 3 april: Hotel Kotva 8 dagen #hotel #vliegreis #Bulgarije #SunnyBeach - Vandaag: € 566,00 #goedkoop! - Kijk voor deze #aanbieding en meer op: https://www.reisdesk.nl/

Gouden zandstranden nu pikzwart: Bulgaarse kust is "opzettelijk vervuild" met stookolie, zeggen autoriteiten

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/04/02/bulgarije-olie-varna-kust-opzettelijk-vervuild/

#Bulgarije #Varna #milieu #vervuiling

In #Bulgarije worden Romakinderen vaker dan andere leeftijdgenootjes uit huis geplaatst. ‘Er is een hardnekkig vooroordeel dat Romaouders niet in staat zijn om voor hun kinderen te zorgen.’ Sterker nog: Romakinderen worden door dat stigma vaker geadopteerd naar het buitenland. https://www.mo.be/analyse/waarom-romakinderen-vaker-uit-hun-gezin-weggehaald-worden

Terwijl de hoofden van de multinationale grenswacht 'Operatie Solidariteit' in #Bulgarije afgelopen week het succes van hun missie vierden, wordt steeds duidelijker tegen welke kosten de zuidelijke grenzen van de EU bewaakt worden. Mijn stuk in @DeGroene deze week. https://www.groene.nl/artikel/de-bulgaarse-grenswacht-maakt-jacht-op-migranten

[13:03] Oud-Cambuurspeler Kellian van der Kaap (26) is klaar voor de eredivisie én Kameroen: ‘Ik heb veel geleerd’

Voetballer Kellian van der Kaap (26) speelde zondag in Bulgarije met Levski Sofia de absolute kraker tegen stadgenoot en eeuwige rivaal CSKA (2-2). En over tien jaar? Dan leidt de oud-speler van SC Cambuur en Harkemase Boys waarschijnlijk het autobedrijf van zijn pa.

https://lc.nl/sport/Voetballer-Kellian-van-der-Kaap-26-uit-Marum-is-klaar-voor-de-eredivisie-%C3%A9n-Kameroen-maar-eerst-voor-de-Eeuwige-Derby-45726833.html

#VoetballerKellianvanderKaap #26 #zondag #Bulgarije #LevskiSofia #CSKA #2_2 #tienjaar #SCCambuurenHarkemaseBoys

Ontdek #Bulgarije, een veelzijdige #vakantiebestemming! Van zonnige stranden aan de Zwarte Zee tot historische steden en prachtige berglandschappen. Geniet van de rijke cultuur, heerlijke keuken en avontuurlijke activiteiten. https://www.reisdesk.nl/vakantie-bulgarije/

In navolging van 🇭🇷 #Kroatië en 🇷🇴#Roemenië, gaan consumenten in 🇧🇬#Bulgarije op donderdag 13 februari ook supermarkten boycotten in protest tegen hoge prijzen.
https://www.novinite.com/articles/230769/%27No+Shopping+on+February+13%21%27+%E2%80%93+Bulgarians+Urged+to+Boycott+Supermarkets+Over+High+Prices

#Vakantie Dagaanbieding 8 februari: GRIFID Aqua Club Bolero 8 dagen #hotel #vliegreis #Bulgarije #Goldstrand - Vandaag: € 632,00 #goedkoop! - Kijk voor deze #aanbieding en meer op: https://www.reisdesk.nl/

#Vakantie Dagaanbieding 7 februari: Cascadas Family Resort 8 dagen #hotel #vliegreis #Bulgarije - Vandaag: € 502,00 #goedkoop! - Kijk voor deze #aanbieding en meer op: https://www.reisdesk.nl/